Katanga: De vrede opbouwen voor een maatschappelijke verandering

Fabien Mbayo Kumwimba, Voorzitter van het Afrikaans Comité van de Opvoeders voor de Rechten van de Mens (CAEDH), oud beursstudent van KBA.

Door aan de Afrikaanse kaderleden van de organisaties van de civiele maatschappij de mogelijkheid te bieden hun competenties te verbeteren, draagt KBA bij aan de opbouw van een democratische samenleving. Dit betekent dat de burgers uitgenodigd worden deel te nemen aan het beheer van het land op alle niveaus, dat de mensenrechten geëerbiedigd worden, dat er  goed bestuur is. KBA steunt de vormingsprojecten van zijn partners die bijdragen tot het realiseren van een Rechtsstaat.

Door haar rechten te verdedigen en door de vrede op te bouwen voor een duurzame ontwikkeling, zal de bevolking bijdragen aan de maatschappelijke verandering.

Een provincie ten prooi aan instabiliteit

Katanga is de belangrijkste provincie die voorziet in de financies van de Congolese Staat. Daarom brengt de instabiliteit van deze provincie het regeringsprogramma van het land in gevaar. Vandaag leeft zij voortdurend onder druk.

Enerzijds zijn er milities die dood, geweld en verwoesting zaaien. Zij spannen samen met sommige politieke leiders die beroep doen op gewapende groepen of op jongeren die aangesloten zijn bij politieke partijen en die ze manipuleren. Anderzijds zijn er massale uitdrijvingen van Congolezen die in Angola leven. Zonder structuren om deze mensen op te vangen en opnieuw te integreren, worden die Congolezen aan hun lot overgelaten. Slechts enkelen onder hen vonden een voorlopig werk in de artisanale mijnuitbatingen en in de kleinhandel die voortwoekert in de stadscentra, vooral in Lubumbashi.

De jeugd heeft nood aan een goed model van leiderschap dat hun vertrouwen inspireert en hen helpt, vanaf hun jonge leeftijd, de vrede op te bouwen, alsook hun toekomst.

Katanga verwacht eveneens dat aan een deel van de Congolezen die uit Brazzaville verdreven werden, en dit in mensonwaardige omstandigheden, in Lubumbashi strandt. De regering van Kinshasa schiet tekort. De civiele maatschappij is verdeeld: sommige organisaties eisen de wederkerigheid op terwijl anderen het gezag waarschuwen tegen de escalatie.

Het hard optreden van de veiligheidsdiensten op 30 december 2013 tegen de aanhangers van Pastor Joseph Mukungubila Mutombo bij de poging van een staatsgreep, zijn uitgelopen op de slachting van honderden van zijn aanhangers in Lubumbashi.

De demobilisatie en de re-integratie efficiënter maken.

Na de verkiezingen van 2006 hebben sommige groepen het ontwapeningsprogramma van demobilisatie en van re-integratie (DDR) aanvaard. Anderen werden gedwongen te capituleren. Maar men moet wel vaststellen dat er geen einde werd gesteld aan het bestaan van de gewapende groepen. Sommige, meer bepaald de belangrijkste groep, de “Maï-Maï Kata Katanga”, blijven operationeel en dat ondanks de overgave van honderden strijders. De regering moet een einde  maken aan deze situatie die de bevolking verplicht de onveiligheid te ontvluchten. Het gaat meer bepaald om mensen van het centrum en het noorden van Katanga. Zo zullen de onschuldige slachtoffers terug vrede kennen en zich bezighouden met socio-economische werkzaamheden.

Een einde stellen aan de onveiligheid en aan de geweldplegingen

Sinds de Voorzitter van de provinciale Vergadering een rondreis heeft gemaakt in de gebieden van Noord-Katanga, vanwaar die Maï-Maï afkomstig lijken te zijn, is de toestand weer kalm geworden in

De hulpmiddelen van het land moeten  dienen om de levensomstandigheden  van de gezinnen te verbeteren,  ten gunste van heel de bevolking

Lubumbashi. Het accent werd gelegd op het neutraliseren van de gewapende groepen rond de stad.Dat betekent dat de gezagsdragers nog meer kunnen doen. Ze moeten de inspanningen verdubbelen om de gewapende groepen ertoe te brengen aan te sluiten bij het DDR programma, zonder te vergeten de gepaste middelen te vinden.

De regering van Kinshasa moet er werk van maken dat Katanga en haar bevolking hun aandeel zouden vinden in de mijnopbrengsten van de provincie om zo hun socio-economische situatie te verbeteren. Dat kan onder andere door de corruptie tegen te gaan en door het opnieuw dynamiseren van de economie. Deze is getroffen door het failliet van sommige staatsondernemingen, de motor van de provinciale en de nationale economie. Het betreft hier meer bepaalt de Gécamines, de nationale Maatschappij van de spoorwegen van Congo (SNCC), de Sodimico, Congo Etain, Kisenge mangaan, etc.

Vele waarnemers vinden dat de regering de mijnsector, die in volle opgang is, niet voldoende beheerst. Dat bezorgt de openbare schatkist geen profijt. De resultaten van de mijnuitbating komen niet ten goede van de bevolking. Men stelt vast dat de gemeenten die vooral getroffen worden door deze ellende, in het centrum en het

noorden van de provincie, de zone vormen die “de driehoek van de dood” genoemd wordt, waar de gewapende groepen bijzonder actief zijn. Die haard van spanning lijdt ook onder het failliet van de spoorweg, de enige weg om de landbouwproducten uit te voeren. De hoge werkeloosheidgraad van de jongeren levert deze categorie van de bevolking over aan politieke manipulaties

De vrede opbouwen

Om een duurzame vrede tot stand te brengen, moeten we vredesprogramma’s realiseren. Het Afrikaans Comité van de Opvoeders voor de Rechten van de Mens (CAEDH) wil de jongeren sensibiliseren en mobiliseren om op hun niveau bij te dragen aan de opbouw van een duurzame vrede, gebaseerd op rechtvaardigheid en dialoog. We hebben aan KBA gevraagd dit vredesproject van de jongeren steunen. We weten dat KBA ervan overtuigd is dat, om de bevolking te vormen voor de een duurzame vrede, men stroomopwaarts moet beginnen door de vorming van de jongeren en hen zo voor te bereiden om de leiders van morgen te worden, die in staat zijn hun verantwoordelijkheden op te nemen.

Fabien Mbayo Kumwimba,
Lubumbashi, DR Congo

E-mailadres Afdrukken